Mekke’de tarihi savunma hamlesi! Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan aynı çatı altında

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında Mekke’de imzalanan Ortak Savunma Anlaşması, Orta Doğu'nun güvenlik dengelerinde yeni bir dönemin habercisi olarak değerlendiriliyor.
Anlaşmada yer alan ve bir ülkeye yönelik saldırının üç ülkeye yapılmış kabul edilmesini öngören hüküm, NATO'nun 5. maddesini hatırlatırken, üç ülkenin güvenlik alanındaki iş birliğini stratejik bir seviyeye taşıyor.
MEKKE ANLAŞMASI BÖLGESEL DENGELERİ DEĞİŞTİREBİLİR
İngiltere merkezli Middle East Eye'ın değerlendirmesine göre Mekke'de imzalanan anlaşma, Orta Doğu'nun stratejik haritasını yeniden şekillendirebilecek gelişmelerden biri olarak öne çıkıyor.
Anlaşma, Müslüman dünyasının önemli üç gücünü ortak bir savunma çerçevesinde buluştururken, bölge ülkelerinin güvenlik konusunda daha fazla inisiyatif alma eğilimini de ortaya koyuyor.
Özellikle son dönemde bölgede yaşanan çatışmalar, enerji güvenliği sorunları ve ticaret yollarındaki riskler, ülkelerin kendi savunma kapasitelerini güçlendirme arayışlarını hızlandırdı.
ABD MERKEZLİ GÜVENLİK MİMARİSİNE YENİ ALTERNATİF
Anlaşmanın, Orta Doğu'da uzun yıllardır etkili olan ABD merkezli güvenlik düzeninin baskı altında bulunduğu bir dönemde imzalanması dikkat çekiyor.
İsrail-İran geriliminin bölgesel etkileri, Suudi Arabistan'a yönelik saldırılar ve Hürmüz Boğazı ile Kızıldeniz'deki deniz ticaretine yönelik riskler, güvenlik ile ekonomik istikrar arasındaki bağlantıyı daha görünür hale getirdi.
Bu tablo karşısında Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan'ın ortak bir savunma mekanizması oluşturması, bölgesel aktörlerin güvenlik politikalarında daha fazla sorumluluk üstlenme eğiliminin göstergesi olarak yorumlanıyor.
“BÖLGESEL GÜVENLİK MİMARİSİNİN İLK SOMUT YAPI TAŞI”
Eski Pakistan Büyükelçisi Asif Durrani, Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nı “ortaya çıkan bölgesel güvenlik mimarisinin ilk somut yapı taşı” olarak değerlendirdi.
Durrani, üç ülke arasındaki iş birliğinin ilerleyen süreçte bölgedeki sorunların daha fazla bölgesel aktörlerin öncülüğünde ele alınmasının önünü açabileceğini belirtti.
Bu kapsamda Filistin meselesi başta olmak üzere uzun yıllardır devam eden bölgesel çatışmalara yönelik yeni diplomatik ve güvenlik yaklaşımlarının gündeme gelebileceği değerlendiriliyor.
TÜRKİYE, SUUDİ ARABİSTAN VE PAKİSTAN'IN GÜÇLERİ BİRLEŞİYOR
Üçlü iş birliğinin dikkat çeken yönlerinden biri ise ülkelerin birbirini tamamlayan stratejik kapasiteleri.
Suudi Arabistan, sahip olduğu ekonomik ve finansal güç, enerji kaynakları ve bölgesel diplomatik etkisiyle anlaşmanın ekonomik ve siyasi ayağında öne çıkıyor.
Türkiye, gelişmiş savunma sanayisi, insansız hava araçları, elektronik harp sistemleri ve hassas güdümlü mühimmat alanındaki kapasitesiyle teknolojik güç sağlıyor.
Pakistan ise geniş ve savaş tecrübesine sahip ordusunun yanı sıra nükleer caydırıcılığıyla üçlü yapıya farklı bir stratejik kapasite kazandırıyor.
Bu üç unsurun aynı güvenlik çerçevesinde buluşması, anlaşmanın yalnızca askeri bir iş birliği olarak değil, ekonomik, teknolojik ve diplomatik boyutları bulunan daha kapsamlı bir ortaklık olarak değerlendirilmesine neden oluyor.
ÜÇLÜ SAVUNMA İŞ BİRLİĞİ SON DÖNEMDE HIZ KAZANDI
Analistlere göre Mekke Ortak Savunma Anlaşması bir anda ortaya çıkmış bir gelişme değil. Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında son dönemde savunma ve güvenlik alanında giderek derinleşen ilişkiler, yeni anlaşmanın zeminini hazırladı.
Özellikle Suudi Arabistan ile Pakistan arasındaki savunma ilişkilerinin güçlenmesi ve Türkiye'nin her iki ülkeyle savunma sanayisi alanındaki iş birliğinin genişlemesi, üçlü güvenlik ortaklığının gelişmesine katkı sağladı.
HÜRMÜZ VE KIZILDENİZ'DEKİ RİSKLER DE ETKİLİ OLDU
Bölgedeki güvenlik sorunlarının yalnızca askeri sonuçlar doğurmadığına dikkat çekiliyor.
Hürmüz Boğazı'nda yaşanan deniz taşımacılığı sorunları ve Kızıldeniz'deki ticaret rotalarına yönelik riskler, enerji ve gübre tedarikinden küresel ticarete kadar geniş bir alanda ekonomik sonuçlar ortaya çıkarıyor.
Bu nedenle yeni savunma anlaşmasının arkasında yalnızca askeri güvenlik değil, enerji güvenliği, ticaret yollarının korunması ve ekonomik istikrar gibi unsurların da bulunduğu değerlendiriliyor.
MEKKE ANLAŞMASI NE ANLAMA GELİYOR?
Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan'ın imzaladığı anlaşma, bölgesel güvenlik konusunda yeni bir iş birliği modelinin başlangıcı olarak görülüyor.
Bir üyeye yönelik saldırının üç ülkeye yapılmış sayılmasını öngören hüküm ise anlaşmanın en dikkat çekici maddelerinden biri olarak öne çıkıyor.
Üç ülkenin ekonomik gücü, savunma teknolojileri, askeri kapasitesi ve diplomatik etkisini aynı çerçevede buluşturması, Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın Orta Doğu'daki güvenlik mimarisinde uzun vadeli sonuçlar doğurabilecek stratejik bir adım olduğu değerlendirmelerini beraberinde getiriyor.kaynak:sabah